Kreditu txartel baten bitartez kreditu bat eskatu zenuen, adibidez, oporrak ordaintzeko. Edo umeen logela berritzeko edo ebakuntza estetiko bat egiteko, edo guzti horretarako. Ari zara kontratatutako epeak ordaintzen zintzo-zintzo, baina ordainduta ere, hilero pasatzen dizuten kreditua ez da ez txikitzen ez bukatzen. Revolving kreditu bat saldu dizute, eta ez dakizu nola atera behin eta berrio bueltatzen diren interesen zurrunbilotik.
Revolving izenez ezagutzen den kreditua da interesa duen kreditu mota bat, eperik barikoa edo automatikoki luzatzen den epeduna, kontsumorako baliatzen dena, pertsona fisikoei eskaintzen zaiena. Bere bitartez, kontsumitzaileak emandako kreditua erabil dezake epeka ordainduz, kuota bitartez. Normalean kuoten kopurua txikia da, eta ondorioz, amortizazio epea luzatzen da eta interesak handitu egiten dira. Kreditua berritu egiten da automatikoki kuota bakoitzaren muga eguna iristen denean, eta beraz, bueltatzen den kreditu bat da, kreditu lerro iraunkor bat balitz bezala. Ondorioa da mugagabeko zor bat, sekula ordaintzen bukatzen ez dena.
Epaitegietan aldeko epaiak lortu ditugu 2015az geroztik, revolving kredituetako interesak deusez deklaratu eta ondorioz ordaindutako interesak bueltatzea lortuz. Zuzenbide argudioa: txartel horietako interesak lukurreriazkoak zirela, oso altuak.
Berriki Madrileko Auzitegi Goreneko Osoko Bilkurak epaia eman du revolving kredituaren inguruan, urtarrilaren 30eko ebazpen batean, eta irizpideak ezarri: revolving txarteletako interesak lukurreriazkoak deklaratu ditu gardentasunik ez delako egon. Berritasuna zertan datza? Gardentasun faltarengatik interesak erreklamatzeko doktrina finkatzean.
Europar Batasuneko Justizia Auzitegiaren doktrina hartzen du oinarri, zeinak ezartzen duen kontsumitzaileekin egindako kontratuetako klausula ez negoziatuetan gardentasuna ezinbestekoa dela. Gardentasun betebeharrak dakar kontsumitzaile arruntak, informazio eta adiera normala izanik, klausulen funtzionamendu normala ulertzeko gai izan dadila. Kontratuetako klausula guztiak modu argi eta ulergarrian adierazita egon behar dute, kontratuak modu gardenean eskaini behar ditu baldintzak. Gardentasuna emateko obligazioa kontratua eskaintzen duenari dagokio.
Revolving kredituen kasuan, dio Auzitegiak, kontuan izan behar dira horrelako kreditu eragiketetan ematen diren ezaugarriak: zein pertsonei dauden zuzenduak (sarritan bestelako krediturik eskura ez dezaketen pertsonak dira xede) eta revolving kredituaren beraren ezaugarriak, zeintzuetan kredituaren kopurua behin eta berriro berritzen den eta printzipal gutxi eta interes asko denbora luzean ordainduta, zorduna “gatibu” bihur dezaketen. Beraz, beharrezkoa da kontsumitzaileak kredituaren eta arriskuen informazio garbia eta egokia jasotzea kreditu kontratua sinatu aurretik, kontsumitzaileak ondo uler dezan eta bestelako eskaintza batzuk ere erkatu ahal izan ditzan.
Gardentasunik ezak ez dakar zuzenean kontratu bateko klausula bat deusez deklaratzea. Baina auzitegiaren iritziz, revolving txartelen kasuan baloratu behar da gainera klausula horiek ezartzen duten amortizazio sistema, anatozismoa eta kuota txikiek kontsumitzailearentzat ekar ditzaketen bukaera bariko zorra. Azkenik, txartela saltzen duen profesionalaren jarrera ere hartzen du kontuan gardentasunik ezaren ondorioak neurtzeko: horrelako txartelak ohiz finantza establezimenduetatik kanpo eskaintzen dira (merkatalguneetan, aireportuetan, tren geltokietan…) eta kontratazio erraza bultzatzen dute, kontsumitzailea benetan sinatzen ari den ondorioez jabetzeke.
Ondorioz, gardentasun faltaren irizpidea ezarrita dago kredituaren ordainsari-interesa lukurreriazkotzat jotzeko, eta interesak deusezak direla epaitzeko. Epaitegietan erreklamatzeko bide berri bat zabaldu da.